"Bohemian Rhapsody" ma 50 lat. Pół wieku muzycznego arcydzieła Queen

Korzenie "Bohemian Rhapsody" sięgają końca lat sześćdziesiątych, kiedy Freddie Mercury szkicował pierwsze wersje utworu pod roboczym tytułem "The Cowboy Song". To właśnie wtedy narodziła się fraza "Mama, just killed a man", która później stała się jednym z najbardziej rozpoznawalnych wersów w historii muzyki.

Latem 1975 roku Queen rozpoczęli nagrania czwartego albumu "A Night at the Opera". Prace toczyły się w kilku studiach - od Ridge Farm w hrabstwie Surrey po Rockfield w Walii. Mercury przyniósł do studia szkic całej kompozycji. "Freddie grał na pianinie jak większość ludzi na perkusji" - wspominał Brian May. "Wiedział, że będzie część balladowa, potem operowa i rockowa. Nikt wcześniej nie próbował czegoś takiego". Producent Roy Thomas Baker przyznał, że już po pierwszym przesłuchaniu wiedział, że uczestniczy w czymś wyjątkowym.

Praca nad utworem była ogromnym wyzwaniem technicznym. Sekcja operowa wymagała ponad 160 ścieżek wokalnych, nakładanych warstwa po warstwie. "Taśma tyle razy przechodziła przez magnetofon, że w pewnym momencie zaczęła się przepalać" -wspominał May. Mercury, znany z perfekcjonizmu, potrafił powtarzać nagrania godzinami, dopóki każdy akord nie brzmiał idealnie.

"Bohemian Rhapsody" łączyła elementy ballady, opery i rocka w jedną spójną, sześciominutową opowieść. Mercury określał ją jako "udawaną operę" - teatralną, emocjonalną i przesyconą dramatyzmem. Użył do niej pianina C. Bechstein, tego samego, na którym Paul McCartney nagrał "Hey Jude".

Kiedy prace nad albumem dobiegały końca, Queen uznali, że to właśnie "Bohemian Rhapsody" powinna zostać singlem. Wytwórnia EMI miała inne zdanie - utwór był zbyt długi i zbyt nietypowy dla radia. Zespół odmówił skracania piosenki. Wtedy z pomocą przyszedł DJ Kenny Everett, który w swoim programie radiowym odtworzył cały utwór aż czternaście razy w jeden weekend. Entuzjazm słuchaczy zmusił wytwórnię do wydania singla bez zmian.

31 października 1975 roku "Bohemian Rhapsody" ukazała się oficjalnie. W Wielkiej Brytanii utrzymała się na szczycie list przebojów przez dziewięć tygodni, a w Stanach Zjednoczonych dotarła do dziewiątej pozycji. Po śmierci Mercury'ego w 1991 roku singiel powrócił na pierwsze miejsce brytyjskiego zestawienia. W 2022 roku utwór został wpisany do amerykańskiego National Recording Registry jako nagranie o wyjątkowym znaczeniu kulturowym.

Tekst "Bohemian Rhapsody" od pół wieku intryguje słuchaczy. Pojawiają się w nim odniesienia do opery i mitologii - Scaramouche, Beelzebub, Bismillah - które podkreślają jego surrealistyczny charakter. Freddie Mercury nigdy nie wyjaśnił wprost znaczenia słów, mówiąc jedynie, że "to piosenka o relacjach między ludźmi, z odrobiną teatralnego przesytu".

Ogromną rolę w sukcesie utworu odegrał jego teledysk, który wykorzystano do promocji singla. Ikoniczne ujęcie czterech członków zespołu oświetlonych od dołu przeszło do historii popkultury. "Mieliśmy poczucie, że nie ma rzeczy, której nie moglibyśmy zrobić. I to słychać na tej płycie" - mówił Roger Taylor po latach.

W 2018 roku, po premierze filmu "Bohemian Rhapsody", utwór przeżył kolejne odrodzenie, stając się najczęściej streamowaną piosenką XX wieku. W pięćdziesiątą rocznicę premiery Queen świętuje sukces specjalnymi wydaniami albumu "A Night at the Opera" - przezroczystym winylem i limitowanymi kasetami.

"To był dla nas przełomowy moment" - wspominał Brian May. "Dzięki 'Bohemian Rhapsody' poznali nas ludzie na całym świecie. To piosenka, która otworzyła nam drzwi do wszystkiego".