Marta Mirska - królowa polskiej piosenki, która umarła w zapomnieniu

Marta Mirska, a właściwie Alicja Nowak, przyszła na świat 12 lutego 1918 roku w Warszawie. Początkowo marzyła o karierze w medycynie, ale dzięki siostrom zdecydowała się wziąć udział w konkursie talentów. Ten jeden krok odmienił całe jej życie - wygrała i rozpoczęła karierę, która uczyniła z niej legendę powojennej piosenki.

Nieplanowana przygoda z estradą szybko przekształciła się w ogólnopolską sławę. W latach 40. i 50. XX wieku jej utwory, takie jak " Pierwszy siwy włos " czy " Zachodni wiatr ", śpiewała cała Polska. Lucjan Kydryński pisał o niej, że nie miała sobie równych wśród ówczesnych pieśniarek.

Tuż przed wybuchem II wojny światowej, w sierpniu 1939 roku, Marta miała wziąć ślub z oficerem marynarki, Janem Zieleniewskim. Ich szczęście nie trwało długo - mąż zginął w pierwszych dniach wojny. Sama Mirska zaangażowała się w działalność Armii Krajowej jako łączniczka.

Po wojnie wróciła na scenę i poznała perkusistę Zbigniewa Reinigera, który później został jej drugim mężem. Ich związek, choć oparty na wspólnej pracy, miał też dramatyczne momenty, szczególnie w ostatnich latach życia.

Przełomowy moment w jej karierze nastąpił w 1957 roku, gdy Władysław Szpilman zaproponował jej wykonanie piosenki "Pierwszy siwy włos". Początkowo niechętna, zaśpiewała ją na koncercie w Hali Gwardii, zdobywając serca publiczności i bisując aż 14 razy.

Niestety, utwór ten stał się przyczyną głośnego konfliktu z Mieczysławem Foggiem, który - jak twierdziła Mirska - "ukradł" jej piosenkę, nagrywając własną wersję. Ich relacje przybrały skandaliczny obrót, gdy w warszawskiej kawiarni artystka miała zaatakować Fogga widelczykiem do ciasta. Plotkowano o tym w całej Warszawie.

Nie tylko konflikt z Foggiem budził emocje. Mirska znana była z ciętego języka i publicznych awantur. Głośne były także jej spięcia z Hanką Bielicką. Nie stroniła też od procentów, co prowadziło do licznych incydentów, które niekiedy kończyły się interwencjami obsługi lokali.

Pomimo nadal dużej popularności w latach 60., zaczęła się stopniowo wycofywać z estrady. Sama twierdziła, że nie widzi już dla siebie miejsca w erze bigbitu. W 1974 roku zakończyła karierę.

Lata 80. były dla niej czasem ciężkich doświadczeń. Zamknięta w skromnym mieszkaniu przy alei Wyzwolenia w Warszawie, opiekowała się sparaliżowanym mężem. Sama zmagała się z ciężką chorobą serca, reumatyzmem i depresją. Przez lata nikt o niej nie pamiętał - aż do chwili, gdy Bogusław Kaczyński przypomniał o niej w swoim programie, inicjując zbiórkę na jej leczenie.

Marta Mirska zmarła 15 listopada 1991 roku. Krótkie notki w prasie informowały o jej śmierci - niemal bez echa. Artystka, która przez lata była twarzą polskiej piosenki, odeszła wycieńczona chorobami i głodem. Spoczęła na Cmentarzu Północnym w Warszawie obok męża, którego nazwisko na nagrobku zapisano z błędem.

Dziś jej nazwisko zna już niewielu, choć piosenki wciąż żyją. Historia Marty Mirskiej to opowieść o wielkiej sławie, trudnych wyborach i samotności. Warto o niej pamiętać, bo była jedną z największych ikon polskiej kultury XX wieku.