Przejd� do g��wnej cz�ci strony

× m.interia.pl

Korzystasz z urządzenia mobilnego? Wybróbuj wersję Interii,
zaprojektowaną specjalnie dla Twojego urządzenia.

×

Tre dostpna rwnie w wersji mobilnej
na m.interia.pl oraz w aplikacjach na iOS i Android

TSA-Biografia

Ten artyku moesz przeczyta rwnie w wersji mobilnej »

Pierwszy polski zesp heavymetalowy z prawdziwego zdarzenia i jedna z bardzo nielicznych rodzimych znakomitoci tego gatunku, wielka gwiazda pierwszej poowy lat 80. Nazw muzycy artobliwie przedstawiali jako skrt od Tajnego Stowarzyszenia Abstynentw.

Powsta w 1980 roku w Opolu, zaoony przez gitarzyst Andrzeja Nowaka (ur. 9 IV 1959), basist Janusza Niekrasza (ur. 2 III 1958) i perkusist Marka Kapona (ur. 5 V 1961), do ktrych wkrtce doczy gitarzysta Stefan Machel (ur. 12 II 1960). W maju 1981 kwartet towarzyszy na koncertach w poudniowo-wschodniej Polsce wgierskiemu Scorpio, ale zasyn dopiero miesic pniej, dziki bezapelacyjnemu wygraniu "Przegldu Muzyki Modej Generacji" w Jarocinie.

Od tej pory posza po kraju fama o jedynym zespole, ktry naprawd potrafi gra heavy metal. Fam t tylko umocnio powikszenie skadu o wokalist Marka Piekarczyka (ur. 13 VII 1951; eks-Monastyr i Sektor A). Ju jako kwintet TSA pokazao si na sopockim "Pop Session" w lipcu 1981 r. Odtd karuzela koncertowa nabraa szybkich obrotw. W roku 1981, w ktrym grupa wywalczya sobie miejsce w najcilejszej czowce, wystpia jeszcze na "Rocku Na Wyspie" we Wrocawiu, "Rock Jamboree" w Sali Kongresowej w Warszawie, "Jesieni Z Bluesem" w Biaymstoku i "Rockowisku" w odzi; na jesieni odbya te pierwsze samodzielne tournee po kraju.

W roku 1982 zaliczya a siedem samodzielnych tras, a take ju w roli gwiazdy przyjechaa do Jarocina oraz ponownie stawia si na "Rockowisku". Jeden z czerwcowych koncertw w namiocie Teatru STU w Krakowie zosta zarejestrowany przez telewizj i pokazany na antenie. Dziki materiaom nagranym na "Rockowisku '81" i w warszawskiej "Stodole", w lipcu '82, dla potrzeb filmu "Koncert" Michaa Tarkowskiego, zesp trafi pniej jeszcze na duy ekran.

Rwnie w roku 1982 ukazay si pierwsze pyty TSA, zawierajce gwnie - jak zreszt i nastpne wspkompozycje jednego z gitarzystw oraz Piekarczyka, do tekstw Jacka Rzehaka, penicego ponadto obowizki menaera grupy. Najpierw wyszy pyty mae - "Mass media" / "Wpadka" i "Zwierzenia kontestatora" / "51". Spord wypeniajcych je utworw szczeglne znaczenie miay pierwszy i ostatni. Oparte na znakomitym riffie gitary "Mass media" otworzyy list przebojw TSA, natomiast balladowe "51" (z tekstem napisanym pod wraeniem pogrzebu uzalenionego przyjaciela i jednoczesnego wykrycia przemytu 51,7 kg heroiny), byo na tej licie gwn pozycj.

"Mass media", "Wpadka" i "51" - a take inne koncertowe asy zespou, jak "Spka", "Manekin disco" i "Chodz ludzie" - trafiy na nagrany w marcu '82 w Teatrze STU w Krakowie debiutancki album TSA "Live" (82), ktry idealnie sportretowa wczesn spontaniczno i ywioowo grupy, imponujc przy tym specyficznym, "mikkim", ale zarazem soczystym brzmieniem. "Live" byo udane do tego stopnia, e nie raziy ani bezporednie zapoyczenia od AC/DC (np. w "Chodz ludzie"), ani cytat z przewodniej melodii serialu rysunkowego... "Przygody Kozioka Matoka" w finaowym "TSA Rock".

W porwnaniu z "Live", wydany wkrtce potem drugi album, tym razem studyjny - "TSA", tzw. "Czerwone" (83) - wypad ju znacznie gorzej. Co prawda "Bez podtekstw" (z niespodziewanym finaem stylizowanym na zawodzenia burakw na Wodze), dowodzio dojrzewania muzykw, a ballada "Trzy zapaki" (do tekstu Preverta, w tumaczeniu Konstantego Ildefonsa Gaczyskiego), nieco wzorowana na "Since I've Been Loving You" Led Zeppelin, ujmowaa arem i bluesow fraz, ale byy to wszystkie aktywa pyty, na ktrej kady z pozostaych utworw robi wraenie wymczonego. Niemniej zesp utrzyma si w czowce i bez trudu umieci na listach przebojw wspomniane asy "TSA" (przy czym "Trzy zapaki" w wersji "live").

Mao tego - sprbowa swoich si na rynkach zachodnich, wydajc w Wielkiej Brytanii nakadem firmy Mega Ton anglojzyczn wersj "TSA", zatytuowan "Spunk!" (84). Niestety, "Spunk!" ju nie zastao w TSA dwch czonkw coraz bardziej zmczonej grupy, w ktrej atmosfera pogarszaa si z miesica na miesic. Dlatego za najwaniejsze koncerty kwintetu w roku 1983 wypada uzna te na jesieni i w zimie, skadajce si na poegnalne tournee z zespoem Nowaka i Kapona.

Ostatni raz w najsynniejszym skadzie TSA wystpio na pocztku grudnia '83 w klubie "Park" w Warszawie. Jednak kilka tygodni przed swoim odejciem, obaj muzycy jeszcze wzili udzia w nagraniu wydanego w 1984 roku albumu "Heavy Metal World", ktry w adnym razie nie zdradza kryzysu w szeregach grupy. "Kocica", "Maratoczyk" i "Ty on ja" potwierdziy prawdziwie heavymetalow moc TSA, "Heavy metal wiat" - umiejtno asymilowania najlepszych wzorw z Zachodu (tym razem Jimiego Hendrixa), za ballada "Alien" niosa dramatyzm porwnywalny nawet z "51". Jednak kto wie, czy najpowaniejszym atutem pyty nie okaza si w zamyle niewinny art Piekarczyka i Niekrasza, a w efekcie prawdziwa pereka - "TSA pod Tatrami", czyli pomysowe i zrczne zaaranowanie muzyki gralskiej na sposb waciwy dla cikiego rocka.

Luk po Kaponie (ktry przeszed do Bandy i Wandy, a pniej trafi do Demu) wypeni Zbigniew Kraszewski (eks-Cytrus i Mietek Blues Band), Nowaka (znalaz si w grupach Martyny Jakubowicz i Tadeusza Nalepy; ponadto, tak jak i Niekrasz, wzi udzia w sesji "I Ching") zastpi Antoni Degutis (eks-Jeep i Mietek Blues Band). W tym skadzie TSA podjo prb utrzymania si w krajowej czowce, a take ponowio wysiki zaistnienia za granic. W kraju zesp pocztkowo zdoa utrzyma przy sobie wiernych i cigle licznych fanw. Z powodzeniem towarzyszy Nazareth na polskim tournee tej grupy w 1984 roku, w tym samym roku wystpi na "Rockowisku", w nastpnym zaliczy m.in. "Rock Dla Pokoju" w Gdasku, w 1986 pokaza si na "Rocku Bez Maku" w Gdasku, festiwalu w Opolu i imprezie "Najlepsi Z Najlepszych w Sopocie".

Jednak list przebojw kwintetu w tym okresie wyduyo tylko "Jestem godny" - utwr z albumu "Rock'n'Roll", wydanego dopiero w roku 1988, wyranie sabszego od poprzednich, na ktrym niemal jedynie tli si dawny heavymetalowy ogie. Nikomu nie zaimponowaa rwnie pyta "Heavy Metal World" - na Zachodzie wydana w roku 1985, w Polsce rok pniej, zoona z nowych, anglojzycznych wersji wybranych utworw z pierwszego i trzeciego krajowego longplaya. W zwizku z wydaniem tego albumu zesp koncertowa w kilku krajach zachodnioeuropejskich (w Belgii, Holandii, Francji i RFN; wczeniej take w NRD i CSRS). Ponadto uczestniczy w nagraniu muzyki do filmu Krzysztofa Gradowskiego "Podre Pana Kleksa".

Na wspomnianym "Rocku Dla Pokoju" gocinnie zagra z TSA Nowak - wwczas szef, i niestety wokalista, supergrupy Harley Davidson (Jacek Perkowski pniej znany m.in. z De Mono i T. Love - g, Bogdan Kowalewski z Maanamu - bg, Jarosaw Szlagowski z Lady Pank - dr). Nowak, a take Kapon, wsparli gocinnie swj pierwszy zesp rwnie na festiwalu w Jarocinie '86 - gdzie TSA, bisujc wyjtkowo dugo, wyprawio jubileusz piciolecia wypynicia na szerokie wody. Jednak w roku 1987, po pogrzebie Harleya Davidsona (ktry nie pozostawi po sobie adnej pyty), Nowak zdecydowa si na powrt do TSA, wypierajc z niego Degutisa. Ju z nowym-starym gitarzyst grupa wystpia na "Metalmanii" w Katowicach (w kilku utworach zagra jeszcze Degutis), wzia udzia w trasie "Nasz Wsplny wiat", a przede wszystkim podja wspprac z Teatrem Muzycznym w Gdyni przy realizacji musicalu "Jesus Christ Superstar" (reyserowanego przez Jerzego Gruz), w ktrym Piekarczyk gra rol Chrystusa.

"Jesus Christ Superstar" w latach 1987-89 wielokrotnie prezentowany by w kraju, a take w ZSRR, USA i Kanadzie. Udzia w tym musicalu stanowi istot dziaalnoci TSA w kocu lat 80., poniewa przygotowanie wasnego nowego programu szo muzykom bardzo opornie, a atmosfera wewntrz grupy szybko zacza przypomina t z roku 1983. Szklanka pka w czerwcu 1989 r., kiedy to kwintet mia wystpi w katowickim "Spodku" na wielkim koncercie z okazji dziesiciolecia Demu. Jednak Nowak - od dawna zafascynowany motorami Harley Davidson - upar si, by muzycy wjechali na scen na grzbietach tych maszyn, a stanowczy sprzeciw sub porzdkowych skoni go do rezygnacji z udziau w imprezie. Na znak protestu przeciwko postawie kolegi, decyzj o opuszczeniu TSA podj Piekarczyk.

Dziaalno grupa wznowia w roku 1990, i to bez Nowaka, a z Machelem, Niekraszem, Kraszewskim oraz Piotrem ukaszewskim (g; pniej IRA) i Januszem "Johnnym" Pyzowskim (voc). Jednak ci muzycy - wobec nie do koca rozstrzygnitych sporw prawnych - ju wkrtce musieli posugiwa si nazw TSA Evolution. W roku 1991 powstao bowiem... "drugie" TSA, tym bardziej nieoczekiwane, e jego liderami byli niedawni adwersarze: Piekarczyk i Nowak, majcy do pomocy Adama Walczaka (bg), Dariusza Biyka (dr) i Pawa Stompora (g; eks-Balls' Power - grupa, do ktrej trafi wokalista po opuszczeniu kolegw dwa lata wczeniej).

Niestety, ta rywalizacja nikomu nie wysza na korzy. TSA Evolution nie doczekao si adnej pyty, TSA - tylko nieudanego "52 dla przyjaci" (93), gdzie starzy i nowi muzycy bez wdziku i powodzenia powielali pomysy sprzed lat, czego najlepszym dowodem utwr tytuowy, odwoujcy si do pamitnego "51". Na koncertach Piekarczyka, Nowaka i spki byo ju lepiej - np. na festiwalu w Jarocinie '91 czy w warszawskim klubie "Fugazi" - jednak stopniowo zainteresowanie nowym TSA gaso i wystpy w grudniu '91 w Katowicach i Krakowie, razem z Acid Drinkers i Katem, nie zakoczyy si sukcesem. Byy to zreszt ostatnie polskie koncerty TSA, na ktrych grupa niejako przekazaa koron krlw rodzimego heavy metalu Acid Drinkers. W roku 1992 TSA wstpowao jeszcze w USA, gdzie muzycy rozwizali zesp.

Spord czonkw TSA na rynku muzycznym utrzyma si pniej tylko Kraszewski - w Skawalker, a nastpnie w O.N.A. Pozostali zaczli uprawia w innych zawodach. Machel i Niekrasz jeszcze pod koniec lat 80. utworzyli grup Blues Power i dla przyjemnoci wykonywali z ni w klubach standardy blues-rockowe, okazjonalnie z udziaem Kapona. Nowak i Piekarczyk osiedlili si w Stanach Zjednoczonych, Degutis w Kanadzie.

Pierwsza prba reaktywowania TSA miaa miejsce w 1997 roku. Zaplanowano wtedy wielki koncert na krakowskich Boniach, w ktrym mieli wzi udzia wszyscy muzycy kiedykolwiek zesp tworzcy. Niestety, do koncertu nie doszo, ze wzgldu na powany wypadek samochodowy Machela. TSA zebrao si dopiero na jesieni nastpnego roku, jednak ze starego skadu znaleli si w nim tylko Nowak, Piekarczyk i Degutis - uzupeniani przez basist Pawa Mciwod i amerykaskiego perkusist Duane'a Clevelanda.

Pocztkowo zesp dziaa z wielkim impetem, dajc wietnie przyjte koncerty w Sopocie i Warszawie, ktrych fragmenty trafiy na pyt "Live '98". Pniej jednak odyy dawne urazy i animozje. W nagrywanym na pyt "TSA w Trjce - Koncert Akustyczny" koncercie z 16 grudnia 1998 r., nie wzi ju udziau Degutis. "TSA w Trjce..." nieco rozczarowao pod wzgldem artystycznym, gwnie ze wzgldu na brak starannego przearanowania materiau (pod tym wzgldem korzystnie wypadaa tylko "Wpadka").

Ale ju w 1999 roku - roku wydania "TSA w Trjce..." - zesp zosta zmuszony do wystpowania pod oficjaln nazw TSA '99 - poniewa Machel, Niekrasz i Kapon pozwali do sdu Nowaka i Piekarczyka. Kiedy jednak konflikt podzieli i dwch ostatnich, TSA zostao rozwizane po raz kolejny.

W 2000 roku doszo do sdowej ugody pomidzy wszystkimi muzykami. Rok pniej, w dniu 40. urodzin Kapona (4.05.) w opolskim klubie "Kocio" odby si pierwszy koncert TSA w oryginalnym skadzie po prawie 18 latach. Muzycy oficjalnie wznowili dziaalno i zaczli stopniowo odzyskiwa pozycj sprzed lat.

Zacz powstawa take nowy materia. Pierwszy premierowy utwr nosi tytu "Krew". Jego debiut sceniczny mia miejsce w marcu 2002 roku podczas koncertw w Krakowie i Katowicach. Do studia TSA weszo 12 stycznia 2004 r., a na pocztku kwietnia odbya si premiera pyty "Proceder". Na singel wybrano utwr tytuowy, ale na ma pytk trafiy take nowe "Spnione pytania" i utwory promujce reedycje klasycznych albumw: "Bez podtekstw", "Kocica" i "Pierwszy karabin".

Jeszcze przed premier pyty TSA zagrao trzy wane koncerty: dwa przed walijsk grup Budgie (w Krakowie i Warszawie) oraz podczas festiwalu Metalmania w Katowicach.

W 2004 roku ukazay si wznowienia klasycznych albumw - m.in.: "Rock'n'roll", "Heavy Metal World" czy "TSA".

W 2000 roku Nowak zaoy grup Ze Psy, z ktr nagra pyt "Ze Psy".

(rdo: "Encyklopedia polskiego rocka", wydawnictwo In Rock).

rdo informacji: INTERIA.PL

wicej o:
biografie

TSA

TSA
TSA

data powstania: 1979

kraj: Polska

gatunek: rock


Skomentuj artyku:

Wasze komentarze (1)

Dodaj komentarz

~Szyderca -

to TSA nie jest zespoem heavymetalowym tylko hardrockowym tyle w temacie